İçeriğe atla
MosdentİSTANBUL 1992
// İmplant

İmplant Nedir? Diş İmplantı Tedavisi Hakkında 360° Rehber

İmplantın 10 yıllık sağkalımı 18 çalışmalık derlemede %96,4; izlem kaybı hesaba katıldığında %93,2, 65 yaş ve üzerinde %91,5. Aşamalar, kimlere uygulandığı, iyileşme süreci ve markalar arasındaki gerçek farklar.

Yayın
12 dkokuma
Dt. Hakan Kavaltıbbi inceleme
Klinik ortamı, kemik içi implant modelleri, panoramik röntgen ve elma ısıran hasta kolajı
İmplant·12 dk
// Hızlı cevap

Diş implantı, kaybedilen dişin kökünün yerine çene kemiğine yerleştirilen ve kemikle biyolojik olarak bütünleşen (osseointegrasyon) yapay bir köktür; üzerine kron, köprü ya da tam çene protezi taşınır. 18 prospektif çalışmayı birleştiren derlemede implant düzeyinde 10 yıllık sağkalım %96,4 (%95 GA 95,2-97,5), kayıp izlem verisini hesaba katan duyarlılık analizinde %93,2 ve 65 yaş üzerindeki hastalarda %91,5 olarak hesaplandı (PubMed 30904559). Yumuşak doku iyileşmesi genellikle 1-2 hafta, kemikle kaynaşma 2-4 ay sürer; uygunluk kemik hacmi, diş eti sağlığı ve sistemik durumla birlikte değerlendirilir.

// Anahtar noktalar
  • 01İmplant ile üst yapı ayrı parçalardır: implant kemiğe giren yapay köktür, görünen diş ona bağlanan krondur ve doğal dişteki dolgu gibi zamanla yenilenmesi gerekebilir.
  • 02On yıllık sağkalım ölçüldü: 18 prospektif çalışmada implant düzeyinde %96,4 (%95 GA 95,2-97,5), kayıp izlem düzeltildiğinde %93,2, 65 yaş üstünde %91,5 (PubMed 30904559).
  • 03Sigara ölçülmüş bir risk faktörü: 292 yayını ve sigara içenlerde 35.511, içmeyenlerde 114.597 implantı birleştiren meta-analizde başarısızlık odds oranı 2,402, marjinal kemik kaybı ortalama farkı 0,580 mm (PubMed 35056347).
  • 04Geç dönem komplikasyonun adı peri-implantitis: 57 makalelik meta-analizde yaygınlık hasta düzeyinde %19,53 (%95 GA 12,87-26,19), implant düzeyinde %12,53 (PubMed 36261829).
  • 05Titanyum dışı seçenek de ölçülüyor: 25 çalışma, 4.017 zirkonya implant ve 2.083 hasta derlemede 10 yıllık kümülatif sağkalım %95,1, kırılma kaynaklı başarısızlıklar çoğunlukla dar çaplı implantlarda görüldü (PubMed 38135804).

Diş Kaybının Ağızda Başlattığı Değişimler

Diş modeli üzerinde metal el aletiyle çalışılıyor, yakın çekim

Diş kaybı, çoğu kişinin düşündüğünden daha geniş etkiler doğurur. Eksik bir diş görünümde bir boşluk bırakmanın ötesinde ağızdaki dengeyi de değiştirir. Çiğneme düzeni bozulur ve yük diğer tarafa kayar. Komşu dişler zamanla boşluğa doğru eğilmeye başlar, karşı çenedeki diş boşluğa doğru uzayabilir. Diş kökünün taşıdığı yükü almayan çene kemiği de zamanla erir. Bu kemik erimesine rezorpsiyon denir.

Bu değişimler birikerek yüzün alt bölümünde çökme, dudak desteğinde azalma ve daha yaşlı bir görünüm gibi estetik sonuçlara yol açabilir. İşlev tarafında çene eklemine binen yük artabilir ve çiğneme verimi düşer. Eksik diş sayısı arttıkça bu etkiler belirginleşir.

Eksik dişi tamamlamanın yolları arasında köprü, hareketli protez ve diş implantı yer alır. İmplant, uzun dönem sonuçları kapsamlı biçimde çalışılmış bir seçenektir. Tedaviyi düşünen hastanın aklına gelen sorular çoğunlukla benzerdir: implant nedir, nasıl yapılır, kimlere uygulanır, kaç günde iyileşir, implant sonrası ağrı normal mi, kemik grefti ya da sinüs lifting gerekir mi, markalar neden önemlidir, implant mı köprü mü daha uygundur. Bu soruların her birinin cevabı hastanın ağız yapısına göre değişir.

Mosdent'te implant tedavisi, cerrahi ve protez alanlarında çalışan hekim kadrosu tarafından planlanıyor ve yürütülüyor. Karar, klinik muayene, görüntüleme ve genel sağlık değerlendirmesi birlikte okunarak veriliyor.

İmplantın Tanımı ve Parçaları

İmplant, eksik dişin yerine çene kemiğine yerleştirilen yapay bir diş köküdür. Çoğunlukla titanyumdan, daha seyrek olarak zirkonya adı verilen seramik bir materyalden üretilir. Görevi, kaybedilen kökün yaptığı işi üstlenerek üzerine takılacak dişi sağlam biçimde taşımaktır. Bu diş tek bir kron, birkaç dişlik bir köprü ya da bütün çeneyi kaplayan bir protez olabilir.

İmplant sistemi üç parçadan oluşur. Birincisi kemiğe yerleşen vida biçimli gövdedir. İkincisi implantla dişi birleştiren bağlantı parçasıdır; bu parçaya abutment ya da ara parça denir. Üçüncüsü ağızda görünen üst yapıdır, yani kron, köprü ya da protez. İmplant ile üst yapı ayrı parçalar olduğu için üst yapı zamanla aşınabilir ya da yenilenmesi gerekebilir; bu durum doğal dişteki bir dolgunun ya da kaplamanın yenilenmesine benzer.

Tedavinin mantığı dört adımda özetlenebilir. İmplant çene kemiğine yerleştirilir. Kemik, implantın yüzeyiyle biyolojik olarak bütünleşir; bu sürece osseointegrasyon denir. Bütünleşme tamamlanınca implantın üzerine bağlantı parçası takılır. Son aşamada üst yapı hazırlanır ve yerine sabitlenir.

Bu yapı sayesinde eksik diş sabit, konforlu ve doğal görünüme yakın bir dişle tamamlanır. İmplant komşu dişlerden destek almaz; yükü doğrudan çene kemiğine iletir. Bu özellik, implantı köprüden ayıran temel farktır.

İmplantın Yapılma Nedenleri

Diş implantı tedavisinin birkaç hedefi vardır ve bu hedefler hastanın şikayetine göre öne çıkar.

İlk hedef çiğneme işlevini geri kazandırmaktır. Eksik diş, çiğnemeyi bir tarafa yükler ve bu hem diğer dişleri hem çene eklemini yorar. Eksik dişin yerine sabit bir diş konması, çiğneme yükünün iki tarafa dengeli dağılmasına yardım eder.

İkinci hedef komşu dişleri korumaktır. Köprü yapımında boşluğun iki yanındaki dişler kaplama kalınlığı kadar küçültülür ve bu işlem geri alınamaz. İmplantta çoğu zaman komşu dişlere dokunulmaz.

Üçüncü hedef çene kemiğinin korunmasına katkıdır. İmplant çiğneme yükünü kemiğe aktardığı için, kökü olmayan bir boşluğa göre kemik erimesini yavaşlatır.

Dördüncü hedef estetik ve konuşmadır. Özellikle ön bölgedeki eksik diş hem görünümü hem bazı seslerin çıkarılmasını etkiler. Ön bölgede implant planlanırken diş etinin kalınlığı ve gülüş hattı da hesaba katılır.

Beşinci hedef hareketli protezin getirdiği rahatsızlığı azaltmaktır. Protezin oynamasından, yemek yerken yerinden çıkmasından ya da damağı kapatmasından şikayet eden hastalarda implant destekli protez protezi yerinde sabitleyerek konforu artırır. Birkaç implant üzerine takılan protez hareketli kalabilir ya da tamamen sabit olarak planlanabilir. Hangi hedefin öne çıktığı, tedavi planının da biçimini belirler.

İmplant İçin Uygunluk ve Dikkat Gerektiren Durumlar

İmplant tedavisi yetişkinlerin büyük kısmında uygulanabilir. İmplant için uygunluk kemik durumu, diş eti sağlığı ve genel sağlık birlikte değerlendirilerek belirlenir.

Genel koşulların ilki çene gelişiminin tamamlanmış olmasıdır; bu genellikle 18 yaşından sonra değerlendirilir ve kişiye göre değişebilir. İkincisi yeterli kemik hacmidir. Kemik yetersizse kemik grefti ya da sinüs lifting gibi ek işlemler planlanır. Üçüncüsü sistemik hastalıkların kontrol altında olmasıdır. Diyabet gibi durumlar kontrol altındaysa çoğu zaman engel oluşturmaz. Dördüncüsü iyi ağız hijyenidir; implantın uzun ömrü buna bağlıdır.

Bazı durumlar implantı imkansız kılmaz, ama daha ayrıntılı planlama ve takip gerektirir. Bunlar kontrolsüz diyabet, ileri derecede diş eti hastalığı, yoğun sigara kullanımı, osteoporoz için kullanılan bazı damar içi ilaçlar, baş ve boyun bölgesine yapılmış kemoterapi ya da radyoterapi, diş sıkma ve bağışıklık sistemini baskılayan hastalıklardır.

Sigaranın etkisi sayılarla ölçülmüştür. 292 yayını birleştiren meta-analizde sigara içenlere yerleştirilen implantlarda başarısızlık odds oranı 2,402 bulunmuştur (PubMed 35056347). Fark hem üst çenede hem alt çenede anlamlıdır ve iki grup arasındaki marjinal kemik kaybı farkı 0,580 mm olarak bildirilmiştir (PubMed 35056347).

Bu durumlarda hekimin riskleri açıkça anlatması, gerekirse ilgili uzmanlık alanlarıyla konsültasyon yapması ve implant protokolünü hastaya göre biçimlendirmesi beklenir.

Titanyum ve Zirkonya İmplant

İmplantların büyük çoğunluğu titanyumdan üretilir. Titanyumun tercih edilmesinin nedenleri vücutla uyumlu olması, kemikle iyi bütünleşmesi ve uzun yıllara uzanan klinik kullanım geçmişidir. Uzun dönem sağkalım verisi sunan çalışmaların büyük kısmı titanyum implantlar üzerinden yapılmıştır.

Zirkonya, yani seramik implantlar, bazı estetik vakalarda ya da metale karşı hassasiyet bildiren hastalarda tercih edilebilir. Diş rengine yakın oldukları için ince diş etinin altından gri bir renk yansıtmazlar. Bu implantların da klinik sonuçları ölçülmüştür. Yirmi beş çalışmada 2083 hastaya yerleştirilen 4017 zirkonya implantı inceleyen meta-analizde 10 yıllık kümülatif sağkalım yüzde 95,1 bulunmuştur (PubMed 38135804). Aynı derlemede 172 implant kaybedilmiş, bunların 26'sı implant kırığı nedeniyle olmuş ve kırıkların çoğu dar çaplı implantlarda görülmüştür (PubMed 38135804). İki parçalı zirkonya implantların sağkalımı tek parçalılara göre daha düşük bulunmuştur (PubMed 38135804).

Yazarlar zirkonya implantların sonuçlarını umut verici bulmakla birlikte, bu implantların titanyum kadar kapsamlı incelenmediğini de belirtmiştir. Zirkonyada vaka seçimi daha belirleyicidir, her klinik duruma uygun olmayabilir ve sistem ile parça seçenekleri titanyuma göre daha sınırlıdır.

Çoğu vakada titanyum implantlar güvenle kullanılır. Estetik bölgede diş etinin kalınlığı ve gülüş hattı gibi etkenler malzeme seçimini etkiler. Metale karşı hassasiyet şüphesi olan hastada seçim, hekimle bu konu ayrıca konuşularak yapılır.

Osseointegrasyon ve Kaynamayı Etkileyen Etkenler

Osseointegrasyon, implant yüzeyiyle kemik dokusunun mikroskobik düzeyde bütünleşmesidir. İmplantın sağlamlığı bu sürecin başarısına bağlıdır. İmplant yerleştirildikten sonra kemik hücreleri implantın pürüzlü yüzeyi üzerinde yeni kemik oluşturur ve implant zamanla kemiğin bir parçası gibi tutunur. Üst yapı ancak bu bütünleşme doğrulandıktan sonra yapılır.

Kaynamayı etkileyen birçok etken vardır. Kemiğin kalitesi ve yoğunluğu başta gelir; yoğun kemikte implant ilk günden daha sağlam tutunur. İmplantın yüzey teknolojisi, kemik hücrelerinin yüzeye tutunmasını kolaylaştırarak süreci etkiler. Sigara kanlanmayı azaltarak iyileşmeyi yavaşlatır. Kontrolsüz diyabet yara iyileşmesini zorlaştırır ve enfeksiyon riskini artırır. Cerrahi bölgede enfeksiyon varsa kaynama bozulabilir.

Cerrahi tekniğin kendisi de önemlidir. Kemiğin hazırlanması sırasında ısınmanın ve dokuya verilen zararın en az düzeyde tutulması, kemik hücrelerinin canlı kalmasına yardım eder. İyileşme döneminde implantın aşırı yüklenmemesi gerekir; bu dönemde implanta binen kontrolsüz kuvvet, kemiğin implantı sarmasını engelleyebilir.

Bu nedenle implant başarısı, implantın yerleştirilmesiyle sınırlı bir iş olarak görülmemelidir. Doğru planlama, doğru cerrahi ve doğru iyileşme yönetimi birlikte sonucu belirler. Hastanın bu süreçteki payı da büyüktür; sigaraya ara vermek, ağız hijyenini sürdürmek ve iyileşme döneminde implant bölgesini zorlamamak kaynamayı destekler.

Muayene, Görüntüleme ve Tedavi Planı

İmplant tedavisinde ilk görüşme yalnız eksik dişin konumuna bakılarak tamamlanmaz. Hekim eksik dişin ön ya da arka bölgede olmasını, çiğneme düzenini, diş eti durumunu, diş sıkma alışkanlığını, alt ve üst dişlerin kapanış ilişkisini, estetik beklentileri, sistemik hastalıkları ve kullanılan ilaçları birlikte değerlendirir. Kapanışta bir sorun varsa ortodontik değerlendirme de gerekebilir.

Görüntüleme planın temelidir. Panoramik röntgen bütün ağzın genel görüntüsünü verir ve ilk değerlendirme için yeterlidir. İmplantın yerleştirileceği bölgenin ayrıntısı için 3B tomografi (CBCT) kullanılır. Tomografi alt çenedeki sinir kanalının, üst çenedeki sinüs boşluğunun, kemiğin kalınlığının ve yüksekliğinin konumunu ortaya koyar. Hekim bu ölçümlere göre implantın çapını, boyunu, açısını ve gerekiyorsa greft ya da sinüs lifting gibi ek işlemleri planlar.

İyi hazırlanmış bir tedavi planı birkaç başlığı içerir. Alternatifler konuşulur: implant, köprü, implant üstü köprü ya da hareketli protez. Süre planı çıkarılır: cerrahi günü, iyileşme süresi ve protez aşaması. Gerekli ek işlemler belirtilir: diş çekimi, kemik grefti ya da sinüs lifting. Üst yapı seçenekleri sıralanır: zirkonyum, porselen ya da hibrit protez. Takip ve bakım planı da baştan yazılır.

Planın yazılı olması, hastanın hangi aşamada ne yapılacağını ve toplam sürenin nasıl oluştuğunu görmesini sağlar.

Cerrahi Aşama ve Geçici Diş

İmplant işlemlerinin büyük çoğunluğu lokal anestezi altında yapılır. Kaygısı yüksek hastalarda ya da çoklu implant gibi uzun işlemlerde sedasyon seçenekleri değerlendirilir. Tek implant cerrahisi genellikle 15 ila 30 dakika sürer ve vakaya göre uzayabilir.

Cerrahi, anestezinin uygulanmasıyla başlar. Diş eti küçük bir kesiyle açılır ya da uygun vakalarda kesisiz (flapless) yöntem seçilir. Kemikte implant yatağı, planlanan çap ve derinlikte kademeli olarak hazırlanır. İmplant bu yatağa yerleştirilir ve gerekiyorsa diş eti dikişle kapatılır. Tomografi verisinden üretilen bir cerrahi kılavuz, implantın planlanan açıyla yerleşmesine yardım edebilir.

İyileşme döneminde bazı hastalara geçici diş takılabilir. Geçici diş özellikle ön dişlerde, sosyal hayatını aksatmak istemeyen hastalarda ve kapanışın implanta aşırı yük bindirmediği durumlarda planlanır. Geçici diş, iyileşme sürecinde implanta kontrolsüz kuvvet bindirmeyecek biçimde tasarlanır.

Belirli koşullarda implant yerleştirildiği gün üzerine geçici bir kron takılabilir; buna hemen yükleme denir. Tek implant kronlarında on randomize çalışmayı birleştiren meta-analiz, bir yıllık implant sağkalımı bakımından hemen yükleme ile geleneksel yükleme arasında anlamlı fark bulmamıştır (PubMed 24660200). Bu sonuç ağırlıklı olarak yerleştirildiği anda sağlam tutunan ve eş zamanlı kemik artırımı gerektirmeyen implantlardan elde edilmiştir. Koşullar sağlanmıyorsa kaynama beklenir.

Üst Yapı Seçenekleri ve Tam Dişsizlik Çözümleri

Kaynama tamamlandığında implantın üzerine diş etini şekillendiren bir iyileşme başlığı takılabilir. Diş eti bu başlığın çevresinde doğal bir kenar oluşturduktan sonra dijital tarama ya da klasik ölçü alınır ve üst yapı hazırlanır. Amaç, üst yapının hem görünüm hem çiğneme bakımından doğal dişe yakın olmasıdır.

Üst yapının türü eksik diş sayısına göre değişir. Tek diş eksikliğinde implant üstü tek kron yapılır ve komşu dişlere dokunulmaz. Birden fazla diş eksikliğinde her boşluğa ayrı implant yerine, stratejik sayıda implant üzerine köprü planlanabilir. Tam dişsiz hastalarda iki temel seçenek vardır: implantlara takılıp çıkarılan hareketli protez ve sabit hibrit protez. Sabit seçenekte All-on-4 sisteminde dört, All-on-6 sisteminde altı implant bütün çeneyi taşıyan sabit bir protezi destekler. All-on-4'te arka implantların açılı yerleştirilmesi mevcut kemikten yararlanmayı amaçlar; All-on-6'da daha fazla destek ve daha geniş yük dağılımı hedeflenir.

Üst yapının materyali estetik, dayanıklılık ve kapanış ilişkisine göre seçilir. Zirkonyum estetik ve dayanıklılık dengesi nedeniyle sık tercih edilir. Metal destekli porselen bazı vakalarda kullanılır, ancak estetik bölgede metalin diş eti kenarında gri bir yansıma bırakma riski vardır. Hibrit protez, tam çene sabit protezlerde kullanılan özel bir tasarımdır. Seçim yüz estetiği, diş eti hattı, gülüş hattı ve çiğneme kuvveti birlikte değerlendirilerek yapılır.

Kemik Grefti, Sinüs Lifting ve İleri Kemik Kaybı

Kemik grefti, implantın sağlam tutunması için yeterli kemik bulunmadığında uygulanan kemik artırma işlemidir. Halk arasında kemik tozu olarak da bilinir. Uzun süreli diş eksikliğinden sonra gelişen kemik erimesi, travma ya da enfeksiyon sonrası kemik kaybı, çekim sırasında oluşan ileri yıkım ve doğuştan ince kemik yapısı greft gerektirebilecek durumlardır.

Greft materyalleri kaynağına göre dört grupta toplanır: kişinin kendi kemiği (otogreft), donör kaynaklı kemik (allogreft), hayvansal kaynaklı kemik (ksenogreft) ve sentetik materyaller (alloplastik). Hekim greftin tipini ve tekniği kemiğin durumuna göre belirler. Greftten sonraki iyileşme süresi işlemin büyüklüğüne göre değişir.

Üst çenenin arka bölgesinde sinüs boşluğu nedeniyle kemik yüksekliği yetersiz kalabilir. Bu durumda sinüs tabanı yükseltilerek implant için alan oluşturulur. Kapalı sinüs lifting daha küçük bir müdahaledir ve kalan kemiğin görece yeterli olduğu vakalarda kullanılır. Açık sinüs lifting daha fazla kemik eksikliğinde uygulanan kapsamlı yaklaşımdır. Uzun dönem sonuçları ölçülmüştür. Lateral pencere tekniğiyle sinüs yükseltme yapılan hastaları en az 5 yıl izleyen 11 çalışmanın meta-analizinde yıllık implant kaybı yüzde 0,43 bulunmuştur (PubMed 30624789).

Kemik kaybının ileri olduğu bazı vakalarda farklı yollar da değerlendirilir. Üst çenede ileri kemik erimesinde elmacık kemiğine tutunan zigomatik implantlar, kemik kaybını atlayan bir seçenek olarak planlanabilir. Kemik yüksekliği sınırda olan üst çene arka bölgede ise 6 mm'lik kısa implantlar, 19 randomize çalışmanın meta-analizinde sinüs yükseltmeye alternatif olarak benzer 5 yıllık sağkalım vermiştir (PubMed 38764386).

İyileşme Takvimi ve Normal Olmayan Belirtiler

İmplant sonrası iyileşme kişiye ve yapılan ek işlemlere göre değişir, ama genel çerçeve birbirine benzer. İlk 24 saatte hafif sızı ve basınç hissi olabilir, minimal kan sızıntısı görülebilir. Soğuk uygulama şişliği azaltır ve sıcak yiyecek ve içeceklerden kaçınılır. 2. ve 3. günler şişliğin en belirgin olduğu dönemdir; ağrı genellikle kontrol edilebilir düzeydedir ve ağız hijyeni hekimin önerisine göre sürdürülür. 7. ile 10. günler arasında yumuşak doku iyileşmesi belirginleşir ve kullanılan dikişin türüne göre dikişler alınabilir.

Kemikle kaynaşma daha uzun sürer ve çoğu vakada 2 ila 4 ay ister. Bu sürenin sonunda üst yapı aşamasına geçilir. Kemik grefti ya da sinüs lifting eklendiğinde süre uzar. İmplant kaç günde iyileşir sorusunun cevabı bu yüzden iki parçalıdır: yumuşak doku için 1 ila 2 hafta, kemikle kaynaşma için genellikle 2 ila 4 ay.

İlk günlerde bir miktar ağrı, şişlik ve morluk beklenir. Hassasiyet, hafif şişlik, az miktarda morluk ve ağrı kesiciyle kontrol edilebilen sızı olağan seyrin parçasıdır. Şişlik 5 ila 7 gün içinde belirgin biçimde azalır.

Bazı belirtiler ise olağan seyrin dışındadır ve vakit kaybetmeden hekime başvurmayı gerektirir. Gün geçtikçe azalmak yerine artan şiddetli ağrı, kötü koku ya da tat, irin benzeri akıntı, yüksek ateş, hızla büyüyen şişlik ve implant bölgesinde hareket hissi bunların başındadır. Bu belirtiler erken fark edildiğinde çoğu sorun yönetilebilir.

Başarı Oranı ve Uzun Dönem Sonuçlar

İmplantın uzun dönem sonuçları ölçülmüştür. Çağdaş implant sistemleriyle yapılan 18 ileriye dönük çalışmayı birleştiren derlemede implant düzeyinde 10 yıllık sağkalım yüzde 96,4 bulunmuştur (PubMed 30904559). Aynı derlemede takipten düşen hastaları hesaba katan duyarlılık analizinde bu oran yüzde 93,2'ye inmiştir (PubMed 30904559). 65 yaş ve üzerindeki hastalarda 10 yıllık sağkalım yüzde 91,5 olarak hesaplanmıştır (PubMed 30904559). Yazarlar, gerçek dünyadaki riskin tek bir başarı yüzdesinden okunamayacağını ve ileri yaşta implant kaybı riskinin artabileceğini vurgulamıştır.

Bu sayılar implantın kemikte kalmasını ölçer. Üzerindeki dişin bu sürede hiç onarım görmediği anlamına gelmez. Seramik kırığı ya da vida gevşemesi gibi teknik sorunlar implant kaybı olmadan da ortaya çıkabilir ve çoğu onarılabilir.

Başarıyı etkileyen etkenler birbirine bağlıdır. Planlamanın doğruluğu ve hekimin deneyimi, steril cerrahi koşullar, kemik kalitesi, diş eti sağlığı, sigara ve alkol kullanımı, diyabetin kontrolü, ağız hijyeni ve düzenli kontroller sonucu birlikte belirler. Diş sıkma ayrıca önem taşır; gece dişlerini sıkan ya da gıcırdatan hastada implanta ve üst yapıya binen kuvvet artar ve bu alışkanlığın yönetilmesi gerekir.

İmplant takılıp bırakılan bir parça olarak görülmemelidir. Doğru bakım ve takiple uzun yıllar kullanılabilen bir sistemdir ve bu sürenin uzunluğu büyük ölçüde hastanın günlük bakımına ve kontrollere katılımına bağlıdır.

İmplant ile Köprünün Karşılaştırılması

Tek bir eksik dişte implant ile köprü arasındaki temel fark dişin nereden destek aldığıdır. İmplant kendi kökünü çene kemiğine yerleştirir ve komşu dişlere genellikle dokunmaz. Köprü ise boşluğun iki yanındaki dişleri ayak olarak kullanır; bu dişler kaplama kalınlığı kadar küçültülür.

İki yöntemin ömrü uzun dönemde birbirine yakındır. Diş destekli ve implant destekli restorasyonları karşılaştıran sistematik derlemede 10 yıl sonunda geleneksel köprülerin sağkalımı yüzde 89,2, implant destekli tek kronların sağkalımı yüzde 89,4 bulunmuştur (PubMed 17594374). Fark komplikasyonlarda görülür. Aynı derlemede 5 yıllık gözlem sonunda implant destekli köprülü hastaların yüzde 38,7'sinde, geleneksel köprülü hastaların yüzde 15,7'sinde bir komplikasyon bildirilmiştir (PubMed 17594374). İmplantta en sık görülenler seramik kırığı ve vida gevşemesi gibi teknik sorunlar, köprüde ise destek dişte çürük ve diş canlılığının kaybı gibi biyolojik sorunlardır (PubMed 17594374).

Temizlik de farklıdır. İmplant tek başına duran bir diş gibi fırçalanır ve arayüzü temizlenir. Köprünün altı ise özel ip ya da ara yüz fırçasıyla temizlenmelidir. Süre bakımından köprü daha hızlı tamamlanır, çünkü kemik kaynaması beklenmez; implantta iyileşme süresi vardır.

Karar kemik durumu, komşu dişlerin sağlığı, estetik hedef ve hastanın tercihleri birlikte değerlendirilerek verilir. Komşu dişler sağlamsa implant onları korur. Komşu dişler zaten kaplama gerektiriyorsa köprü akılcı bir seçenek olabilir.

Günlük Bakım, Kontroller ve Peri-İmplantitis

İmplantın bakımı doğru araçlarla yapılan günlük temizliği gerektirir. Günde iki kez yumuşak uçlu bir fırçayla fırçalama, hekimin önerisine göre arayüz fırçası ya da diş ipi kullanımı ve implant çevresinde plak birikiminin önlenmesi günlük rutinin parçalarıdır. Uygun vakalarda ağız duşu destekleyici olarak kullanılabilir. Kontroller genellikle 6 ayda bir yapılır, kişiye göre bu aralık 3 ila 4 aya indirilebilir. Kontrollerde profesyonel temizlik yapılır ve implant çevresindeki dokular değerlendirilir.

İmplant komplikasyonları erken ve geç dönem olarak ayrılır. Erken dönemde enfeksiyon, dikişlerin açılması, şişlik ve kan toplanması, seyrek olarak da anatomik yakınlığa bağlı geçici uyuşukluk görülebilir. Geç dönemde implant çevresindeki diş eti iltihabı (peri-implant mukozit), kemik kaybıyla seyreden peri-implantitis, üst yapıda vida gevşemesi ve kapanış sorunları ya da diş sıkmaya bağlı seramik kırığı ortaya çıkabilir.

Peri-implantitis yaygın bir geç dönem sorunudur. Elli yedi makaleyi birleştiren meta-analizde yaygınlığı hasta düzeyinde yüzde 19,53, implant düzeyinde yüzde 12,53 bulunmuştur (PubMed 36261829). Riskin yönetimi düzenli bakım ve kontrole, hijyen eğitimine, doğru kapanış ayarına ve sigaranın azaltılmasına ya da bırakılmasına dayanır. Diş sıkma varsa gece plağı implantı ve üst yapıyı korur.

Tedavi öncesinde hastanın yapabilecekleri de vardır: mevcut çürük ve diş eti sorunlarını tedavi ettirmek, sigara kullanımını ve düzenli ilaçları hekime bildirmek ve işlem günü aç ya da tok olma durumunu hekimin talimatına göre planlamak. İlk günlerde ılık ya da soğuk, yumuşak gıdalar tercih edilir; çok sıcak içecekler, sert kabuklu yiyecekler, alkol ve sigaradan kaçınılır.

Size en uygun tedaviyi birlikte planlayalım.

Ücretsiz Değerlendirme→
İmplantMosdent
// Kaynaklar
  1. 1.Howe MS, Keys W, Richards D. Long-term (10-year) dental implant survival: A systematic review and sensitivity meta-analysis. J Dent 2019;84:9-21. PubMed 30904559
  2. 2.Mustapha AD, Salame Z, Chrcanovic BR. Smoking and Dental Implants: A Systematic Review and Meta-Analysis. Medicina (Kaunas) 2021;58. PubMed 35056347
  3. 3.Diaz P, Gonzalo E, Villagra LJG, Miegimolle B, Suarez MJ. What is the prevalence of peri-implantitis? A systematic review and meta-analysis. BMC Oral Health 2022;22:449. PubMed 36261829
  4. 4.Mohseni P, Soufi A, Chrcanovic BR. Clinical outcomes of zirconia implants: a systematic review and meta-analysis. Clin Oral Investig 2023;28:15. PubMed 38135804
  5. 5.Benic GI, Mir-Mari J, Hämmerle CH. Loading protocols for single-implant crowns: a systematic review and meta-analysis. Int J Oral Maxillofac Implants 2014;29 Suppl:222-38. PubMed 24660200
  6. 6.Raghoebar GM, Onclin P, Boven GC, Vissink A, Meijer HJA. Long-term effectiveness of maxillary sinus floor augmentation: A systematic review and meta-analysis. J Clin Periodontol 2019;46 Suppl 21:307-318. PubMed 30624789
  7. 7.Ravidà A, Serroni M, Borgnakke WS, Romandini M, Wang II, Arena C, et al. Short (≤6 mm) compared with ≥10-mm dental implants in different clinical scenarios: A systematic review of randomized clinical trials with meta-analysis, trial sequential analysis and quality of evidence grading. J Clin Periodontol 2024;51:936-965. PubMed 38764386
  8. 8.Pjetursson BE, Brägger U, Lang NP, Zwahlen M. Comparison of survival and complication rates of tooth-supported fixed dental prostheses (FDPs) and implant-supported FDPs and single crowns (SCs). Clin Oral Implants Res 2007;18 Suppl 3:97-113. PubMed 17594374
// Yazan
Tıbbi inceleme: Dt. Hakan Kaval

Size en uygun tedaviyi birlikte planlayalım.

Kişisel verileriniz kapsamında işlenmektedir.

WhatsApp'tan yaz
// Sık Sorulan Sorular

Sık sorulanlar

İmplant çevresindeki doku kaç günde iyileşir?+

İki ayrı saat işliyor. Yumuşak doku iyileşmesi genellikle 1-2 hafta sürer, dikişler 7-10. günde alınabilir. Kemikle kaynaşma yani osseointegrasyon ise çoğu vakada 2-4 ay ister ve üst yapı ancak bu doğrulandıktan sonra yapılır. Kemik grefti veya sinüs lifting eklendiğinde süre uzar. Şişlik 2-3. günde en belirgin halini alır, 5-7 gün içinde belirgin şekilde azalır.

İmplant tedavisi ağrılı mıdır?+

İşlem sırasında lokal anestezi altında ağrı beklenmez; gerekli vakalarda sedasyon seçenekleri değerlendirilir. Sonrasında ilk günlerde hassasiyet, hafif şişlik ve az miktarda morluk normal kabul edilir ve reçete edilen ağrı kesiciyle yönetilir. Tek implant cerrahisi genellikle 15-30 dakika sürer. Gün geçtikçe artan şiddetli ağrı, kötü koku, irin benzeri akıntı veya yüksek ateş normal değildir ve hekime başvurmayı gerektirir.

İmplantın başarı oranı nedir?+

Çağdaş implant sistemleriyle yapılan 18 prospektif çalışmanın derlemesinde implant düzeyinde 10 yıllık sağkalım %96,4 (%95 GA 95,2-97,5) bulundu. Aynı derlemenin kayıp izlem verisini hesaba katan duyarlılık analizinde bu oran %93,2'ye, 65 yaş ve üzeri hastalarda %91,5'e indi (PubMed 30904559). Yani gerçek dünya riski, tek bir başarı yüzdesinden okunacak kadar sabit değil.

Sigara implantı etkiler mi?+

Evet ve etkisi ölçülmüş durumda. 292 yayını birleştiren meta-analizde sigara içenlerde yerleştirilen implantlarda başarısızlık odds oranı 2,402 bulundu; analiz sigara içenlerde 35.511, içmeyenlerde 114.597 implantı kapsıyordu. Fark hem üst çenede hem alt çenede anlamlıydı ve marjinal kemik kaybı ortalama farkı 0,580 mm olarak bildirildi (PubMed 35056347).

İmplant için kemik şart mı?+

Evet, implantın tutunması için belirli hacimde ve kalitede kemik gerekir. Kemik yetersizse iki yol var: kemik grefti ile hacim yeniden oluşturulur ya da sinüs lifting ile üst arka bölgede yükseklik kazanılır. İleri atrofide zigomatik implant gibi kemik kaybını baypas eden protokoller değerlendirilir. Hangi yolun uygun olduğu konik ışınlı tomografi ölçümüyle belirlenir.

İmplant mı köprü mü daha iyi?+

Klinik fark iki noktada toplanıyor. Köprüde komşu dişler destek için küçültülür, implantta çoğu vakada komşu dişlere dokunulmaz. İkincisi kemik: implant çiğneme yükünü kemiğe aktarır, köprü gövdesinin altındaki kemiğe bu yük aktarılmaz. Buna karşılık implant cerrahi işlem ve iyileşme süresi gerektirir. Karar komşu dişlerin sağlığı, kemik durumu ve kapanış ilişkisiyle birlikte verilir.

İmplant sonrası peri-implantitis riski nedir?+

Peri-implantitis, implant çevresindeki kemik kaybıyla seyreden geç dönem enfeksiyondur ve en sık bildirilen geç komplikasyondur. 57 makaleyi birleştiren meta-analizde yaygınlık hasta düzeyinde %19,53 (%95 GA 12,87-26,19), implant düzeyinde %12,53 bulundu (PubMed 36261829). Günlük arayüz temizliği, düzenli profesyonel bakım ve periyodik röntgen takibi bu riski yönetmenin bilinen yollarıdır.

Bir sohbetle başlar

Aklınıza takılan bir şey mi var? Hekimimize sorun.

WhatsApp

Hangi tedavi size uygun, emin değil misiniz? Neyiniz var? →